Een beetje houvast VOOR NABESTAANDEN

Juli 2007: Nieuwe infofolder van de Werkgroep Verder!
Deze omvat naast een korte omschrijving van wat Werkgroep Verder is en doet ook praktische tips voor nabestaanden na zelfdoding én tips voor mensen die in contact komen met nabestaanden.

Overleven na een zelfdoding.
Over het leven na een zelfdoding.

De zelfdoding van iemand die we liefhebben is als een amputatie zonder verdoving. De pijn is onbeschrijflijk, we verafschuwen de waarheid dat de dood onomkeerbaar is en dat onze dierbare niet terugkeert. Geconfronteerd worden met een plots, typisch, onverwacht en vaak onbegrijpelijk en traumatisch overlijden is onvoorstelbaar pijnlijk.

Het is een aardbeving waarbij je overspoeld wordt door een vloed van tegenstrijdige gevoelens. Daar is heel moeilijk mee om te gaan.

Realiseer je dat verschillende tegenstrijdige gevoelens zich tegelijkertijd kunnen manifesteren:

• verscheurende emotionele pijn
• overweldigend verdriet
• verslagenheid
• gevoel van verdoving
• onzekerheid
• ongeloof
• schuldgevoel
• verwarring
• ondraaglijk gemis
• boosheid
• rusteloos zoeken naar antwoorden op het ‘waarom?’
• schaamte
• je willen afsluiten en isoleren
• slechte concentratie
• vergeetachtigheid
• fysieke pijn,
• verlies van zelfvertrouwen
• opluchting
• slaapproblemen
• de ervaring dat je de overledene soms nog hoort of ziet

Dit zijn allemaal normale reacties op een abnormale én traumatische ervaring. Dat deze reacties je vaak tegelijkertijd en in golven overspoelen kan je een heel onzeker gevoel geven, waarvan mensen wel eens zeggen: ‘de grond onder mijn voeten is helemaal weg!’
Meer info: rouwen na zelfdoding.

De realiteit van het verlies is moeilijk te accepteren.

• Als je op je eigen manier afscheid kunt nemen is dat meestal een belangrijk gebeuren en vooral een goede aanzet voor het rouwproces. Hoe anderen ook reageren, vaak uit goedbedoelde bescherming, volg hierin toch jouw gevoel, jouw behoefte en vraag er de ruimte voor. Het zal een blijvende steun voor je zijn in je verdere rouwproces.
• Rituelen kunnen belangrijk zijn: een tekst maken, een foto plaatsen, het inrichten van een herdenkingshoekje in het huis, een herdenkingsplechtigheid houden, woorden uitspreken, verdriet uitdrukkelijk delen met anderen, bloemen, een kaarsje….
• Het is belangrijk om eerlijk te zijn met jezelf en het feit dat de dierbare stierf door zelfdoding onder ogen te zien. De waarheid proberen te verstoppen of te verbloemen kan het voor jezelf en voor iedereen alleen maar moeilijker maken.
• Probeer, zodra je eraan toe bent, het ‘hoe’ en het ‘wat’ van het gebeurde uit te diepen. Dit kan twijfels wegnemen en kan helpen om de waarheid te aanvaarden.
• Blijf bezig met de vraag: ‘waarom?’. Zoek, vraag, puzzel, overloop alles wat gezegd en gedaan is… Blijf hiermee bezig zolang je het zelf nodig vindt, tot je niet langer het gevoel hebt dat je moet weten ‘waarom?’… of tot je rust vindt met een gedeeltelijk antwoord.

Rouwen is: hard ‘werken’.

• Misschien worstel je met de gedachte dat jouw leven nu ook geen zin meer heeft. Dit kan een normale fase zijn. Naarmate je stilaan weer kunt deelnemen aan het ‘gewone’ leven, naarmate je de draad min of meer weer kan opnemen zal dit gevoel dat alles zinloos geworden is meestal verdwijnen.
• Wat je ook doormaakt, doet, voelt, denkt, … Je bent niet gek of ziek, je rouwt.
• Probeer om de pijn niet te ontvluchten door medicatie, drugs, alcohol, sex, obsessief werken… Soms is medicatie nodig om het ergste te overbruggen, voel je niet schuldig omdat je bijvoorbeeld (tijdelijk) niet zonder kan.
• Probeer moment per moment te leven, dag per dag. Verder naar de toekomst kijken kan in het begin heel moeilijk zijn.
• Het is normaal dat je ook fysieke pijn ervaart tengevolge van dit ingrijpend verlies
• Blijf voor jezelf herhalen, dat jij nooit verantwoordelijk bent voor wat iemand anders doet.
• Het is belangrijk je gevoelens te uiten. Als je dat nu niet of onvoldoende doet kunnen ze later eventueel op andere manieren tot uiting komen.
• Geef jezelf de nodige tijd om te rouwen, uit je gevoelens zolang en zo vaak het nodig is, heb geduld met jezelf en de anderen.
• Blijf alert voor wat je voelt en stel af en toe vast welke vooruitgang je al ervaart. Het bijhouden van een dagboek of van notities kan daarbij een grote hulp zijn.
• Geef jezelf toelating professionele hulp in te roepen als het nodig is.

Rouwen is: weer leren leven.

• Eens je je wat beter gaat voelen kan er onverwacht een terugslag komen, panikeer niet als dezelfde golven van emoties je weer overspoelen.
• Probeer er in de mate van het mogelijke rekening mee te houden dat ook je andere gezinsleden, je nabije vrienden en familie pijn en verdriet hebben.
• Zoek iemand die naar je luistert, bij wie je jezelf kan zijn, bij wie jij je kan uitspreken in vertrouwen.
• Jij moet dit verlies zelf doorworstelen, maar dat betekent niet dat je het alleen moet doen!
• Weet dat er gespreksgroepen voor nabestaanden na zelfdoding zijn. Daar kan je alles met lotgenoten delen wanneer je daar behoefte aan hebt. Daar kan je erkenning en herkenning vinden.
• Doe beroep op je omgeving om je hier doorheen te helpen en tracht opnieuw contact te vinden met je innerlijke kracht.
• Na een tijd, als je eraan toe bent, geef dan toe aan de behoefte om eens te lachen en geluk te voelen bij de heerlijke momenten die nog komen in het leven. Het is niet abnormaal om tegelijkertijd zowel vreugde als verdriet te voelen.
• Zoek uit welke activiteiten je, stapje voor stapje, stilaan (weer) kan opnemen in je gezin, in je werksituatie, in je vrije tijd, in één of ander vrijwilligerswerk.

Na de zelfdoding van een geliefd persoon blijft niets meer hetzelfde. Er is een tijd vóór de zelfdoding en een tijd erna.

Het gemis zal nooit voorbij gaan maar ondanks (of misschien zelfs dank zij) het gebeuren kan je, na een zekere tijd, wellicht weer levenskwaliteit, liefde, geluk, verbondenheid, blijdschap en verwondering ervaren.

Ook al lijkt het op dit moment volkomen ondenkbaar: weet dat er met de brokstukken van deze ruïne nog te bouwen is aan een leven met een nieuwe zingeving.

Rouw in je eigen tempo, op je eigen wijze, in je eigen tijd!

Rouwen mag!

Top